Οι πιστώσεις άνθρακα που θα παράγονται από ελαιώνες μέσω του συγκεκριμένου συστήματος αναμένεται να μπορούν να διατίθενται προς πώληση σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Μετά την έγκριση της δεύτερης φάσης του Έργου Ισοζυγίου Άνθρακα (Carbon Balance Project) από τα κράτη-μέλη του, το IOC επιβεβαίωσε στο Olive Oil Times ότι το σύστημα πιστοποίησης έχει σχεδιαστεί ώστε να είναι πλήρως συμβατό με το Πλαίσιο Πιστοποίησης Απορροφήσεων Άνθρακα και Ανθρακοδεσμευτικής Γεωργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Carbon Removals and Carbon Farming Certification Framework – CRCF).

Ο Χουάν Αντόνιο Πόλο Παλομίνο, επικεφαλής του Τμήματος Τεχνολογίας Ελαιολάδου και Περιβάλλοντος του IOC, δήλωσε ότι ο οργανισμός αναμένει να ξεκινήσει τη διαδικασία ευρωπαϊκής αναγνώρισης το 2027, με στόχο το σύστημα να είναι πλήρως λειτουργικό και ενταγμένο στο ευρωπαϊκό μητρώο μέχρι το τέλος του 2028.

Η δεύτερη φάση βασίζεται σε ένα πιλοτικό πρόγραμμα, στο πλαίσιο του οποίου πραγματοποιήθηκαν 110 αξιολογήσεις ισοζυγίου άνθρακα που κάλυψαν περίπου 20.000 εκτάρια ελαιώνων σε 16 χώρες.

Κάθε αξιολόγηση συνέκρινε τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου που προέρχονται από τις γεωργικές δραστηριότητες με την ποσότητα διοξειδίου του άνθρακα που αφαιρείται από την ατμόσφαιρα και αποθηκεύεται στα ελαιόδεντρα και στο έδαφος.

Το τελικό ισοζύγιο, εκφρασμένο σε μετρικούς τόνους ισοδυνάμου διοξειδίου του άνθρακα (CO₂e) ανά εκτάριο και ανά έτος, δείχνει εάν ένας ελαιώνας αποτελεί καθαρή πηγή εκπομπών ή καθαρή δεξαμενή απορρόφησης άνθρακα.

Οι υπολογισμοί αυτοί αποτελούν τη βάση για τον προσδιορισμό του αριθμού των πιστώσεων άνθρακα που μπορεί να δημιουργήσει ένα έργο σχετικό με την καλλιέργεια της ελιάς. Κάθε πίστωση αντιστοιχεί συνήθως σε έναν μετρικό τόνο ισοδυνάμου CO₂ που είτε αφαιρέθηκε από την ατμόσφαιρα είτε αποτράπηκε η εκπομπή του, αφού προηγηθεί ανεξάρτητη επαλήθευση και πιστοποίηση.

Σύμφωνα με τον Πόλο Παλομίνο, το πιλοτικό πρόγραμμα επιβεβαίωσε τα συμπεράσματα προηγούμενων μελετών του IOC, σύμφωνα με τις οποίες οι ελαιώνες μπορούν να δεσμεύουν κατά μέσο όρο περίπου 4,16 μετρικούς τόνους ισοδυνάμου CO₂ ανά εκτάριο ετησίως.

«Το συγκεκριμένο ποσοστό επιβεβαιώθηκε μέσω εξωτερικών διαδικασιών επικύρωσης και πιστοποίησης, χρησιμοποιώντας τα πρωτογενή δεδομένα που προέκυψαν από τις 110 καταχωρημένες εκθέσεις στην πλατφόρμα», δήλωσε στο Olive Oil Times.

Ο ίδιος τόνισε επίσης ότι το πιλοτικό πρόγραμμα ανέδειξε το έντονο ενδιαφέρον του τομέα της ελαιοκαλλιέργειας για την ανθρακοδεσμευτική γεωργία, ενώ απέδειξε ότι η ψηφιακή πλατφόρμα του IOC μπορεί να παρέχει «αξιόπιστη και ακριβή αξιολόγηση του ισοζυγίου άνθρακα σε διαφορετικά συστήματα ελαιοκαλλιέργειας».

Η πλατφόρμα παραμένει διαθέσιμη δωρεάν σε παραγωγούς, συνεταιρισμούς και άλλους φορείς του ελαιοκομικού τομέα. Οι χρήστες μπορούν να υπολογίζουν το ισοζύγιο άνθρακα των ελαιώνων τους και να προσομοιώνουν πώς αλλαγές στις καλλιεργητικές πρακτικές μπορούν να βελτιώσουν τις περιβαλλοντικές τους επιδόσεις.

Ενώ το πιλοτικό πρόγραμμα επικεντρώθηκε στη μέτρηση και την επαλήθευση της δέσμευσης άνθρακα, η δεύτερη φάση θα επικεντρωθεί στη δημιουργία της θεσμικής και τεχνικής υποδομής που απαιτείται για την πιστοποίηση και καταχώριση εθελοντικών πιστώσεων άνθρακα.

«Καθ’ όλη τη διάρκεια του έργου θα διατηρήσουμε στενή συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με στόχο την αναγνώριση του συστήματος βάσει του σχετικού κανονισμού», δήλωσε ο Πόλο Παλομίνο.

«Στόχος μας είναι οι πιστώσεις άνθρακα που θα παράγονται μέσω του συστήματος του IOC να αποκτήσουν το υψηλότερο δυνατό επίπεδο αξιοπιστίας και, κατά συνέπεια, τη μεγαλύτερη δυνατή αξία στην αγορά», πρόσθεσε.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι μέλος του IOC στο πλαίσιο της ισχύουσας Διεθνούς Συμφωνίας για το Ελαιόλαδο και τις Επιτραπέζιες Ελιές από το 2017.

Στη διαδικασία καταχώρισης των πιστώσεων προβλέπεται επίσης η ενσωμάτωση της τεχνολογίας blockchain.

«Το IOC συμμετέχει σήμερα σε πιλοτικό έργο που υλοποιείται από τη Γενική Διεύθυνση Ψηφιακών Υπηρεσιών και τη Γενική Διεύθυνση Δράσης για το Κλίμα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με σκοπό τη διερεύνηση της χρήσης της τεχνολογίας blockchain για την έκδοση πιστώσεων ανθρακοδεσμευτικής γεωργίας, καθώς και για άλλες εφαρμογές», δήλωσε ο Πόλο Παλομίνο.

«Μέσα από αυτή την πρωτοβουλία αποκτούμε άμεση εμπειρία σχετικά με τον τρόπο που τα συστήματα πιστοποίησης μπορούν να δημιουργούν ψηφιακά διακριτικά (tokens), τα οποία καταγράφονται αυτόματα σε δημόσιο μητρώο που λειτουργεί πάνω στην ευρωπαϊκή υποδομή blockchain», πρόσθεσε.

Το IOC εκτιμά ότι η εμπειρία αυτή θα του επιτρέψει να ενσωματώσει την τεχνολογία blockchain στο δικό του σύστημα πιστοποίησης, χωρίς να χρειαστεί να αναπτύξει νέα πλατφόρμα από την αρχή.

Σύμφωνα με τον Πόλο Παλομίνο, το ευρύτερο όραμα του οργανισμού είναι η δημιουργία ενός ψηφιακού περιβάλλοντος που θα διαχειρίζεται ολόκληρο τον κύκλο ζωής ενός έργου πιστώσεων άνθρακα.

«Στόχος μας είναι να προσφέρουμε ένα τεχνολογικό περιβάλλον απλό στη χρήση, διαφανές, ισχυρό και αξιόπιστο τόσο για τους παραγωγούς όσο και για τους αγοραστές πιστώσεων άνθρακα», ανέφερε.

Το σύστημα θα καλύπτει την εγγραφή των φορέων, την υποβολή στοιχείων των έργων, την πιστοποίηση, τη δημιουργία ψηφιακών διακριτικών (tokens) και την καταχώριση των πιστώσεων άνθρακα στο δημόσιο μητρώο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τους ευρωπαίους φορείς.

«Για φορείς εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και για ευρωπαίους φορείς που επιθυμούν να εμπορεύονται τις πιστώσεις τους σε άλλες αγορές, το σύστημα θα επιτρέπει επίσης την καταχώρισή τους σε άλλα αναγνωρισμένα διεθνή μητρώα και αγορές άνθρακα», κατέληξε ο Πόλο Παλομίνο.

Πηγή: Olive Oil Times